EUBREWNET (European Brewer Network) (2013-2017): een geslaagde COST-actie

Op 29 april 2013 werd in Brussel het startschot gegeven van een nieuwe COST -actie waaraan in totaal 20 Europese landen deelnamen. Deze actie werd succesvol beëindigd op 30 juli 2017. Het KMI vertegenwoordigde België binnen deze actie. Een aantal wetenschappers van de Wetenschappelijke Dient ‘Waarnemingen’ namen actief deel aan verschillende meetings en workshops en het KMI verzorgde ook het voorzitterschap van één van de vier werkgroepen binnen de actie.

 

Figuur 1: verschillende Brewer spectrofotometers tijdens een vergelijkingscampagne

De actie kreeg de naam Eubrewnet (“European Brewer Network”) en het doel ervan was om een harmonieus netwerk op te richten tussen alle Europese instituten die over een Brewer spectrofotometer (figuur 1) beschikken. Dit instrument werd oorspronkelijk ontwikkeld om de totale hoeveelheid ozon in de atmosfeer te meten. Het kan echter ook gebruikt worden om de uv-straling aan het aardoppervlak te meten (waaruit de uv-index kan worden bepaald) en daarnaast is het ook mogelijk om de extinctie van het licht door de aanwezigheid van aerosolen in de atmosfeer (weergegeven door de aerosol optische dikte - AOD) af te leiden.

 

Figuur 2: overzicht van de verschillende stations die hun data doorsturen naar de Eubrewnet databank

Het KMI beschikt over drie Brewer instrumenten: twee ervan bevinden zich te Ukkel en één instrument werd geïnstalleerd op de Prinses Elisabeth basis te Utsteinen (Antarctica). Binnen Europa zijn er ongeveer 50 Brewer spectrofotometers (figuur 2) werkzaam binnen verschillende nationale instituten, waarbij elk instituut zijn eigen manier van werken met het instrument en de data hanteert. Het gevolg hiervan is dat de data van de verschillende instrumenten niet homogeen en dus niet rechtstreeks met elkaar te vergelijken is. Kort samengevat werd de actie opgericht om een coherent netwerk uit te bouwen waarbinnen het verwerken van de data wordt geharmoniseerd en waarbij een aanpak wordt ontwikkeld om consistentie te verkrijgen op het vlak van kwaliteitscontrole. Om de doelstellingen van de actie te bereiken werden er vier werkgroepen opgericht. De eerste werkgroep richtte zich op de karakterisatie en kalibratie van de instrumenten om consistentie tussen de instrumenten van de verschillende partners te bereiken. Er werd een workshop georganiseerd om de situatie aan de start van de actie te bepalen en om de meest voorkomende problemen, die een uniforme werking van het netwerk in de weg stonden, te definiëren. Een tweede workshop werd later georganiseerd om de vooruitgang, onvoorziene problemen en de gevolgen van de implementatie van de ontwikkelde algoritmes te bestuderen. De tweede werkgroep was verantwoordelijk voor de ontwikkeling van de algoritmes die gebruikt worden om de eindproducten (ozon, UV en AOD) te bepalen.

 

Figuur 3: Groepsfoto tijdens de Eubrewnet-workshop in Ponta Delgada (mei 2016)

Over de verschillende instituten worden verschillende methodes gebruikt die in deze actie vergeleken werden en waaruit de beste geselecteerd en gecombineerd werden als standaard voor het netwerk. Op deze manier zullen de producten binnen het netwerk met een standaard algoritme en standaardprotocol ontwikkeld worden waardoor ze direct vergelijkbaar zijn. De derde werkgroep, waarvan het KMI voorzitter was, had als doel een strategie voor samenwerking te ontwikkelen en het netwerk te onderhouden. De groep stond tevens in voor de ontwikkeling van een degelijke kwaliteitscontrole en de ontwikkeling en controle van verschillende dataversies. De vierde werkgroep, tot slot, verzorgde het contact tussen het netwerk, de eindgebruikers van de data, externe belanghebbenden en operatoren van de verschillende stations. De verschillende stations kunnen hun ruwe onbewerkte data doorsturen naar een centrale databank waar ze verder verwerkt worden om uiteindelijk de eindproducten te bekomen. De data zijn voor het grote publiek beschikbaar via een website. Aan het einde van de actie was het ozonproduct volledig afgewerkt. UV en AOD zijn momenteel nog in ontwikkeling. Voor meer informatie en verdere ontwikkelingen kan je terecht op de volgende websites: http://www.eubrewnet.org/cost1207/ en http://www.cost.eu/COST_Actions/essem/ES1207.